Andere genen voor diabetes boven je dertigste

Bij mensen die diabetes type 1 op latere leeftijd krijgen, zijn andere genen belangrijk dan bij kinderen en tieners. Dit ontdekten Engelse onderzoekers bij een groot diabetesonderzoek.

De diagnose diabetes type 1 kun je op alle leeftijden krijgen. Maar bij studies naar hoe je de aandoening krijgt, kijken de onderzoekers bijna altijd alleen naar kinderen en jongeren. Onderzoeker Nicolas Thomas deed het anders. Hij vergeleek juist mensen onder en boven de dertig en vond een belangrijk verschil.

HLA-genen

Sommige genen vergroten of verkleinen je kans op diabetes. Dat was al bekend. Vooral één groep genen is belangrijk: de HLA-genen. Nu blijkt dat bij bepaalde varianten van deze HLA-genen diabetes vaak pas begint als iemand volwassen is. 

Verschillende varianten

Thomas gebruikte de gegevens van 120.000 mensen tussen 0 en 60 jaar die een hoog risico hadden op diabetes type 1. Sommigen hadden al diabetes, andere niet. Hij keek welke varianten van HLA-genen deze mensen hadden. 

Latere diagnose

Bij de meest voorkomende variant, DR3/DR4, was de leeftijd bij diagnose gemiddeld 21 jaar. Maar bij een andere variant, DR4/DR4, lag de leeftijd bij diagnose veel hoger. Deze mensen kregen gemiddeld op een leeftijd van 31 jaar diabetes. 

Net iets andere diabetes

Wie laat diabetes krijgt, heeft dus vaak andere genen dan wie vroeg diabetes krijgt. Dat zegt veel, volgens Thomas. Door die andere genen verloopt ook het ontsporen van de afweer net iets anders. Diabetes type 1 bij een diagnose boven de dertig jaar is dus niet automatisch dezelfde diabetes als bij een jong kind, of een vertraagde vorm ervan. Het is waarschijnlijk een iets andere vorm van de aandoening, denken de onderzoekers. 

Gunstige HLA-genen

Overigens zijn niet alle HLA-genen nadelig. Sommige bieden juist bescherming, zoals de genvariant DR15. Dit gen verkleint de kans op diabetes niet alleen bij kinderen en jongeren. De Engelse onderzoekers vonden namelijk dat dit gen minstens tot je vijftigste gunstig is. Hier maakt leeftijd dus geen verschil. 

Belangrijke nieuwe kennis

Als je eenmaal diabetes hebt, heeft terugkijken welke genen je had natuurlijk weinig zin. Maar door onderzoek zoals dat van Thomas kunnen we straks misschien vooruitkijken. Ontwikkelt diabetes zich anders bij kinderen dan bij volwassenen? Die vraag begint bij kennis over wat belangrijke genen doen. En deze kennis helpt uiteindelijk weer bij het onderzoek naar vroegtijdige behandelingen. 

Engelse onderzoekers hebben weer een stukje van de genetische puzzel van diabetes opgelost. Ben je boven de 30 als je diabetes krijgt, dan heb je waarschijnlijk andere genen, dan als je jonger bent bij de diagnose. Deze nieuwe kennis is belangrijk om in de toekomst iets te kunnen doen om diabetes al veel eerder te stoppen. 

Op de hoogte blijven?

Ontvang elke 2 weken nieuws over diabetes type 1 per e-mail, met alleen artikelen die voor jou interessant zijn. Maak eenvoudig in 1 minuut een account aan en geef je interesses aan!


Vragen naar aanleiding van dit artikel (0)


Stel een vraag

Gesprekken over dit artikel (0)


Start gesprek

Gerelateerde onderzoeksartikelen

Tweelingonderzoek.jpg
25 september 2018

Tweelingen met diabetes type 1 helpen kennis vooruit

down20161221-6118-is1urw.jpg
15 december 2016

Onderzoek naar risicofactoren

down20161230-3419-hr7bhz.jpg
15 december 2016

De afweer van diabetes en coeliakie