Eetproblemen bij tieners met diabetes type 1

De helft van de tieners met diabetes type 1 heeft eetproblemen, of een hoger risico daarop. Dat zijn niet alleen meisjes, maar ook jongens. 

Je bent in de puberteit, vergelijkt jezelf met anderen en hebt ook nog eens diabetes type 1, waardoor je alle dagen bezig bent met je eten. Geen wonder dat je dan vatbaarder bent voor eetproblemen, zoals insuline weglaten om af te vallen (diaboulimia). Maar de bijbehorende hoge bloedsuikers zijn ongezond en zelfs gevaarlijk. 

Onderzoek onder jongeren 

In Australië deed een team van internationale deskundigen, onder wie een Nederlander, onderzoek onder 477 tieners met diabetes type 1. Die deden mee aan de Diabetes MILES Youth-studie en waren tussen de 13 en 19 jaar. Ze vulden een uitgebreide vragenlijst in over eten en gewicht. Ruim de helft van hen had een gezond gewicht, en minstens 1 op de drie meisjes en 1 op de 4 jongens had overgewicht.

Eetproblemen komen vaak voor

Van de deelnemers had 38 procent eetproblemen die te maken hadden met diabetes. Vooral meisjes, en vooral in de leeftijd van 18-19 jaar. Een verhoogd risico op eetproblemen had de helft van de meisjes en bijna 1 op de 5 jongens met diabetes type 1.

Deze cijfers komen overigens aardig overeen met recente Nederlandse cijfers, in een onderzoek door psycholoog Minke Eilander (lees hier het artikel ‘Open over eetproblemen’.) 

Binge eating (eetbuien)

Meer dan de helft van de tieners met diabetes type 1 meldde dat ze in de afgelopen twee weken minstens 1 eetbui hadden (binge eating). Daarbij werd eten na een hypo niet meegeteld. De tieners die geregeld een eetbui hadden, hadden ook in het algemeen hogere HbA1c-waarden en meer kans om een groter eetprobleem te hebben.

Ontevreden met lichaam

Slechts 1 op de 10 meisjes en bijna 1 op de 4 jongens was tevreden met hun huidige lichaamsgewicht. Van de jongeren die niet tevreden waren, wilden bijna 9 op de 10 meisjes dunner zijn. Voor jongens was dat anders, bijna de helft wilde ook dunner zijn, maar een derde wilde juist zwaarder zijn. 

‘Wat als je geen diabetes had?’

De jongeren kregen in het onderzoek ook de vraag wat ze dachten dat hun gewicht zou zijn als ze geen diabetes zouden hebben. Zowel ten opzichte van hun ideale gewicht (wat zij zelf het liefst zouden wegen), als hun huidige echte gewicht.

  • 59% van de meisjes en 38% van de jongens dacht dat ze zonder diabetes zwaarder zouden zijn dan hun ideale gewicht; 
  • 25% van de meisjes en 39% van de jongens dacht dat ze op hun ideale gewicht zouden zitten als ze geen diabetes hadden. 

Een groot verschil tussen jongens en meisjes zat in de gedachten over hun werkelijke gewicht. Ruim twee derde (70%) van de meisjes en een derde (32%) van de jongens dacht dat ze zonder diabetes dunner zouden zijn. 

Misschien komt dat door meer gedachten over gewicht nadat ze aan waren gekomen na het starten met insuline, denken de onderzoekers. Als je minder tevreden bent over je lichaam loop je eerder afwijkend eetgedrag op, zoals extreme diëten.

Meer aandacht voor jongens

Dit onderzoek toont aan dat ook veel jongens met diabetes type 1 in de puberteit te maken krijgen met eetproblemen. Het laat zien hoe belangrijk het is om dit onderwerp ook bij jongens te onderzoeken, wat tot op heden nog nauwelijks is gedaan. Het is dus nog niet duidelijk nog hoe het precies zit met jongens.

Uit ander onderzoek lijkt het dat jongens eerder extreem sporten om spieren op te bouwen, dan insuline weglaten om af te vallen. Waarom jongens in dit Australische onderzoek wel aangaven dat ze insuline weglaten, is niet bekend. Mogelijk deden ze dat vlak voordat ze naar de sportschool gingen.

Eetproblemen opsporen

Jongeren die ‘hoog scoren’ op de gebruikte vragenlijst (DEPS-R) hebben extra aandacht nodig, zeggen de onderzoekers. Ze hebben mogelijk extra hulp en support nodig om te voorkomen dat ze ernstige eetproblemen krijgen. Wel zou de vragenlijst moeten worden aangepast of uitgebreid om ook een goed beeld van jongens te krijgen, bijvoorbeeld van hun wens om gespierder te zijn.

Dit onderzoek bevestigt dat veel tieners met diabetes type 1 kampen met issues rond hun gewicht en eten. Dat hebben natuurlijk veel tieners zonder diabetes ook, maar insuline weglaten om af te vallen is gevaarlijk op de korte en langere termijn. Daarom is het goed om tieners met diabetes type 1 op dit punt extra aandacht te geven en en mogelijke problemen al vroeg aan te pakken. Meisjes én jongens.

Bron: Araia E, Hendrieckx C, Skinner T, Pouwer F, Speight J, King RM. Gender differences in disordered eating behaviors and body dissatisfaction among adolescents with type 1 diabetes: Results from Diabetes MILES Youth—Australia. International Journal of Eating Disorders, 2017

Vragen over dit onderzoek? 

Maak eenvoudig in 1 minuut een account aan en stel je vraag onder dit artikel!


Vragen naar aanleiding van dit artikel (0)


Stel een vraag

Gesprekken over dit artikel (0)


Start gesprek

Gerelateerde onderzoeksartikelen

down20161221-6118-1qxukdp.jpg
14 december 2016

Pubers met diabetes doen zorg liever zelf

Diabetes en het tienerbrein.jpg
05 februari 2019

Diabetes en het puberbrein

Eetproblemen op de loer bij tieners.jpg
01 februari 2019

Eetstoornissen liggen op de loer bij tieners met diabetes type 1