​Medicijnen bij perifere neuropathie

Zenuwbeschadigingen bij diabetes type 1, perifere neuropathie, zorgen voor pijn. Welke behandelingen zijn onderzocht en effectief bevonden? In de afgelopen jaren verschenen twee overzichtsstudies.

Als diabetes je zenuwen aantast, dan voel je méér of juist minder in je armen en handen of in je benen en voeten. Dit heet ook wel perifere neuropathie.

Een arts zal altijd eerst bekijken of diabetes echt de oorzaak van de pijn of andere klachten is. Ook is het belangrijk om goed ingesteld te zijn op insuline. Goed diabetesmanagement helpt om de klachten te verminderen, maar helaas is dat niet altijd genoeg om perifere neuropathie te voorkomen of te stoppen.

Welke medicijnen werken tegen neuropathie?

Gewone pijnstillers werken meestal niet bij perifere neuropathie. Maar wat werkt wel om van de klachten af te komen? Dat is best een lastige vraag, ook voor onderzoekers. Voor de ene behandeling is meer bewijs dan voor de andere, maar hét medicijn bestaat niet. Bovendien hebben alle medicijnen ook bijwerkingen. We zetten de resultaten uit twee overzichtsstudies uit 2016 en uit 2017 op een rij.

Anti-epileptica tegen neuropathie

Van medicijnen tegen epilepsie is eigenlijk toevallig ontdekt dat ze ook tegen diabetische neuropathie helpen. In totaal zeven verschillende medicijnen tegen epilepsie zijn de afgelopen jaren onderzocht bij diabetes. Twee van de zeven bleken een duidelijke verlichting van de pijn te geven. Dit zijn volgens de ene studie gabapentine en pregabaline.

Pregabaline zou iets beter scoren op verbetering van de kwaliteit van leven, maar gabapentine gaat weer beter samen met andere medicijnen. De andere studie wijst pregabaline ook aan als werkend medicijn en daarnaast oxcarbazepine.

Gebruik van antidepressiva bij neuropathie

Medicijnen tegen depressieve klachten blijken ook goed te werken voor diabetische neuropathie. Amitriptyline en duloxetine zijn volgens verschillende onderzoeken de meeste effectieve medicijnen. Bij jongeren wordt amitriptyline vaak voorgeschreven, maar bij ouderen geeft dit medicijnen meer kans op bijwerkingen. Duloxetine zou geschikt zijn voor jong en oud. Voor het effect van andere antidepressiva bij diabetische neuropathie is onvoldoende bewijs.

Andere medicijnen

Anti-epileptica en antidepressiva worden het meest voorgeschreven bij pijn door perifere neuropathie. Je arts kan echter ook een andere medicijn voorstellen, bijvoorbeeld als anti-epileptica of antidepressiva niet goed genoeg werken. Venlafaxine en desvenlafaxine lijken wat betreft hun werking op duloxetine en kunnen ook effectief zijn.

Ook sommige middelen die je direct aanbrengt op de pijnlijke plekken geven bij veel mensen met diabetische neuropathie verlichting. Van lidocaïne pleisters, capsaïcine-crème en isosorbide-dinitraatspray is het effect op pijn bij diabetische neuropathie bewezen. Capsaïcine-crème geeft volgens de ene overzichtsstudie de meeste verlichting van de pijn, maar kan vooral in het begin ook een branderig gevoel geven. Volgens de andere overzichtsstudie had de crème juist geen effect.

Morfineachtige medicijnen (opioïden) zijn vaak pas een keuze als andere medicijnen niet voldoende werken. Aan deze medicijnen kun je gewend raken en je lichaam kan gevoeliger worden voor pijn. Maar zeker op wat kortere termijn zijn tramadol, tapentadol en oxycodon effectief.

Aanvullende behandeling

Tot slot noemen de onderzoekers aan mogelijke aanvullende behandeling transcutaneous electrical nerve stimulation (TENS). Dit is een apparaatje dat pijnprikkels probeert uit te doven voordat ze de hersenen bereiken. Ook de eerder genoemde isosorbide-dinitraatspray kan op elk moment als aanvullende behandeling worden ingezet.

Behalve deze behandelingen zijn er nog meer mogelijkheden als je last hebt van de zenuwen in je armen of benen door diabetes. Maar het lastige is: de resultaten van studies zijn wisselend. De behandelingen zijn soms maar bij een redelijk kleine groep mensen getest en ook niet altijd voor langere tijd. In de tabel hieronder vind je alle onderzochte behandelingen volgens deze twee overzichtsstudies (de medicijnen staan erin met de stofnaam, niet de merknaam).

Welk medicijn?Werkt het?


studie 1studie 2
pregabaline++
gabapentine+-
duloxetine++
amitriptyline++
venlafaxine++
desvenlafaxine+
tramadol++
tapentadol++
lidocaïne-pleisters+
capsaïcine-crème+-
isosorbide-dinitraatspray+
transcutaneous electrical nerve stimulation (TENS)+
citalopram+/-
paroxetine+/-
escitalopram+/-
oxycodon+-
acupunctuur-
traditionele Chinese medicijnen-
alfa-liponzuur-
acetyl-l-carnitine-
primula/sleutelbloem-olie (prim oil)-
electromagnetic field application-
oxcarbazepine-+
botulinetoxine+
dextromethorfan-
mexiletine-


+ voldoende bewijs
+/- redelijk bewijs
- te weinig bewijs

De beste behandeling voor jou als je perifere neuropathie hebt, hoeft dat niet te zijn voor iemand anders. De arts kan met jou afwegen van welk medicijn je het meeste effect je kunt verwachten en of dat opweegt tegen de mogelijke bijwerkingen. Soms is het even zoeken voordat je hebt gevonden wat bij jou het beste werkt.

Op de hoogte blijven?

Ontvang elke 2 weken nieuws over diabetes type 1 per e-mail, met alleen artikelen die voor jou interessant zijn. Maak eenvoudig in 1 minuut een account aan en geef je interesses aan!


Vragen naar aanleiding van dit artikel (1)


Het artikel met belangstelling gelezen. Het verbaasde me echter dat m.n. alfa-liponzuur niet vernoemd wordt. 10 jaar geleden heb ik dit middel gebruikt i.v.m. een toenemende neuropathie aan mijn voeten.

Beste Gerard, het staat er wel in maar alleen in de tabel. We zullen het ook nog even daarboven ergens noemen. Groeten, Elise (redacteur)

Vraag gesteld door: gerard
Beantwoord door de DiabetesType1 redactie op: 19 februari 2018 om 09:10

Stel een vraag

Gesprekken over dit artikel (1)


Artikel over perifere neuropatie gelezen.

Thema: Complicaties
laaste update: ongeveer 11 uur geleden
Profielfoto gerard

Start gesprek

Gerelateerde onderzoeksartikelen

down20161230-3419-124vb1n.jpg
28 december 2016

Ruggenmergstimulatie bij neuropathie

31 januari 2018

​Leren van mensen die 50 jaar leven met diabetes type 1

14 december 2016

Injecties bij oogproblemen