koolhydraatarm diabetes type 1.jpg

Koolhydraatarm en intermittent fasting bij diabetes type 1, wel of niet?

Hoe nuttig is een koolhydraatbeperkt dieet (low carb) bij diabetes type 1? En hoe zit het met het tijdelijk vasten, bekend onder de term intermittent fasting? We legden het voor aan een diëtist van Diabeter.

Koolhydraatarm eten is in de mode. Ook steeds meer mensen met diabetes type 1 schrappen fanatiek hun suikers. Niet zo gek, want hoe minder koolhydraten, hoe lager de glucosespiegel. Toch zitten er nog wel wat haken en ogen aan het zogeheten ‘low carb’ eten bij type 1, zegt Marleen Terlouw, diëtist bij het Rotterdamse behandelcentrum Diabeter.

Zeker weten?

‘De vraag of het zin heeft om minder koolhydraten te eten, hoor ik vaak in mijn praktijk’, zegt Terlouw. Dat niet alleen, sommige mensen zijn al overtuigd van het succes voor ze in de spreekkamer komen. ‘Vandaag sprak ik nog iemand die van zijn sportschool een koolhydraatarm dieet had gekregen. Het bestond uit maximaal zestig gram per dag en verder vooral zeer eiwitrijk voedsel. Deze patiënt wilde weten wat hij ’s avonds moest eten om zijn bloedsuiker goed te houden.’

Wat ze dan zegt? ‘Nou, ik heb hem allereerst gevraagd na te denken over de duurzaamheid van dit dieet. Dat is van belang, omdat het verdraaid moeilijk is zoiets lang vol te houden. Dat blijkt ook uit onderzoeken. Je moet dus goed weten waar je mee bezig bent. Je zet met zo’n drastisch anders samengestelde voeding immers de hele glucoseregeling op de kop.’

Veilig en goed aanpakken

Ze begrijpt wel dat mensen het willen proberen. ‘Als iemand écht overtuigd is van het nut van koolhydraatbeperkt eten, dan help ik mee om het zo veilig en goed mogelijk te doen. Ik raad ook iedereen aan om het eerst te bespreken met het behandelteam. Alleen maar vaker gaan meten is niet voldoende. Het kan zijn dat de verhouding en doseringen langwerkende en kortwerkende insuline aangepast moeten worden. En houd rekening met de effecten van sporten en van alcohol.’

Low carb en alcohol

Wat dat laatste betreft: de diëtist waarschuwt dat alcohol drinken écht riskant is bij een dieet met heel weinig koolhydraten. ‘Na één, twee dagen is namelijk de inwendige suikervoorraad verbruikt.’ En omdat de lever na het drinken van alcohol zich eerst richt op het afbreken dáárvan, wordt de andere taak van dit orgaan, het produceren van glucose uit vet of eiwit, uitgesteld. Gevolg: een absoluut gebrek aan glucose, wat voor iemand die insuline gebruikt ronduit gevaarlijk is. ‘Het brein alleen al heeft zo’n 130 gram glucose per dag nodig’, vult Terlouw aan.

Ook zonder alcohol in het lichaam kan het schrappen van koolhydraten een vervelend gevolg hebben. ‘Eet je op een dag 100 gram of minder en krijg je vervolgens een hypo, dan kun je daar echt rot uit komen.’ Daarnaast maakt het lichaam bij een dergelijk dieet ketonen aan. Voor iemand met type 1, die een goede glucoseregulatie heeft, zijn die echter niet slechter dan voor mensen zonder diabetes, zegt Terlouw.

Suikerpieken na maaltijd

Wat als iemand koolhydraten wil schrappen om van suikerpieken na de maaltijd af te komen, een veelgehoorde frustratie van mensen met diabetes type 1? Terlouw wijst erop dat je hoge waarden kunt verminderen door geraffineerde suikers te mijden. ‘Denk aan witte graanproducten, frisdrank, snoep en vruchtendrankjes. Daarnaast kan het helpen om de timing van de maaltijdinsuline aan te passen.’

Het algemene advies van de diëtist is om als volwassene zo’n 250 gram koolhydraten te eten en dan te kiezen voor volkoren graanproducten, fruit en groente. ‘Dit is gezond én vol te houden op de langere termijn. Want vergeet niet rekening te houden met je eigen levenssituatie: stel, je hebt een jong, druk gezin en je kiest ervoor om bij de warme maaltijd alleen bepaalde soorten groenten en veel vlees of vis te eten. Hoe lang houd je het vol om dagelijks apart voor jezelf te koken?’ Kinderen met type 1 raadt ze af om koolhydraatarm te gaan eten. ‘Zij zijn nog in de groei en hebben voedings- en bouwstoffen nodig.’

Niet iedereen wil koolhydraatarm eten voor een betere regulatie. Sommige mensen met diabetes type 1 hopen met het schrappen van suiker twee vliegen in één klap te slaan: een betere instelling én afvallen. ‘Dat kan, maar ook hiervoor geldt: zorg dat je het kunt volhouden. En bedenk dat een vreetkick na een hypo natuurlijk heel frustrerend en demotiverend kan zijn.’

Intermittent fasting en diabetes

Het beperkte-koolhydratendieet krijgt er de laatste jaren trouwens een concurrent bij: steeds meer mensen met type 1 proberen het zogeheten intermittent fasting uit: zij eten dan een vast aantal uren per dag niet. ‘In mijn praktijk komt ook dit onderwerp regelmatig voorbij’, zegt Marleen Terlouw. ‘Ook hierbij geldt weer dat mensen moeten snappen waar ze mee bezig zijn en beseffen welk effect dit heeft op de regeling van de bloedglucosewaarden. Ik merk dat men vaak de insuline niet of onvoldoende aanpast.’

Enthousiast is Marleen niet over het fenomeen, omdat het volgens haar een enorme impact heeft op het sociale leven. ‘Bewust elke dag tig uur vasten zou ik ontraden. Diabetes is op zichzelf al iets waar je heel druk mee bent. En dan ook nog urenlang op een dag niet gaan eten? Wat is het nut daarvan? Wil je dit toch proberen, kijk dan goed naar de houdbaarheid van je plan en overleg altijd met je behandelteam.’

Op de hoogte blijven?

Ontvang regelmatig nieuws over diabetes type 1 per e-mail, met alleen artikelen die voor jou interessant zijn. Maak eenvoudig in 1 minuut een account aan en geef je interesses aan!


Gesprekken over dit artikel (2)


fantastisch nieuws!

Thema: Dagelijks leven
laaste update: 3 dagen geleden

Koolhydraatarm en intermittent fasting bij diabetes type 1, wel of niet?

Thema: Dagelijks leven
laaste update: 8 dagen geleden

Start gesprek

Gerelateerde bibliotheekartikelen

Wel of niet suikervrij bij diabetes type 1?

De diëtist bij diabetes type 1

Voorbeelden van glykemische index en lading van voedingsmiddelen