Er komen steeds meer hybrid closed loop-systemen op de markt, en een onderdeel daarvan is een continue glucosemeter (CGM). Maar een CGM wordt nog niet breed vergoed, waardoor veel mensen geen hybrid closed loop kunnen gebruiken. Inmiddels is er wel meer onderzoek dat de meerwaarde van CGM aantoont, juist in zo’n systeem.

Bijna een jaar geleden schoof de initiatiefgroep Sensorvergoeding aan bij de Rondetafel Diabeteszorg om te pleiten voor bredere vergoeding van de continue glucosemeter (CGM). Het Diabetes Fonds ondersteunde daarin met een inventarisatie van onderzoeken

Nu zijn we een jaar verder en er is veel gepraat, maar zonder doorbraak. Nog steeds kom je alleen voor vergoeding van een CGM in aanmerking als je voldoet aan specifieke criteria, zoals het hebben van een HbA1c hoger dan 64 mmol/mol.

De ontwikkelingen gaan door

Inmiddels zijn er diverse hybrid closed loop-systemen op de markt: De Medtronic 670G en 780G, de Tandem t:slim X2 en de Roche Accu-Check Insight. Daarnaast zijn nog diverse systemen in ontwikkeling, zoals de Omnipod 5, CamAps FX en de bi-hormonale Inreda kunstalvleesklier die een volledige closed loop is. 

Er is in het afgelopen jaar veel nieuw onderzoek gepubliceerd over de meerwaarde van deze systemen. Dit was aanleiding voor het Diabetes Fonds om een update te geven van het onderzoek, met een focus op hybrid closed loop.

Hybrid closed loop versus open loop

In deze inventarisatie van literatuur keek het Diabetes Fonds naar de vergelijking tussen hybrid closed loop en open loop. Hybrid closed loop en open loop zijn allebei behandelvormen waarbij een sensor en een pomp worden gebruikt. 

Het verschil is dat je bij open loop de pomp handmatig bedient na het aflezen van de glucosewaarde, terwijl dit bij hybrid closed loop automatisch gebeurt. Hybrid betekent dat er wel nog handmatige invoer van maaltijdgegevens nodig is. Omdat er alleen nog maar hybrid closed loop-systemen op de markt zijn, wordt het woordje hybrid vaak weggelaten. Een voorbeeld van een volledige closed loop is de Inreda-kunstalvleesklier.

800 miljoen glucosewaarden

Er zijn minimaal 47 onderzoeken gepubliceerd, waarin de hybrid closed loop is vergeleken met open loop. Daarin zijn naar schatting 800 miljoen closed loop-bloedsuikerwaarden gemeten en geanalyseerd. Daarvan voldoen 11 studies aan de criteria die worden gebruikt bij besluitvorming over vergoeding: langdurende gerandomiseerde klinische studies, met in totaal ongeveer 25 miljoen meetwaarden 

De conclusies die daaruit naar voren komen, worden ondersteund door talloze ‘kleinere’ bewijzen, zoals uit zogeheten kortdurende klinische studies, observationele onderzoeken en retrospectieve data-analyses.

Algoritme beter dan mens

Steeds blijkt dat een algoritme, het rekenprogramma in een hybrid closed loop-systeem, beter is in de regulatie van glucose dan een mens:

  • de Time in Range neemt gemiddeld toe met zo’n 10%, 
  • het HbA1c is beduidend beter, 
  • en de tijd in hypoglykemie neemt met een kwart af. 

Dat geldt ook voor de zelfgebouwde Do-It-Yourself (DIY) closed loop-systemen. Het gebruik van hybrid closed loop maakt voor veel mensen precies het verschil tussen het wel of niet halen van de internationaal overeengekomen behandeldoelen. Mede daardoor leidt hybrid closed loop tot minder complicaties, en langer gezond leven voor mensen met diabetes.

Onderzoekers hebben het prijskaartje berekend voor deze gezondheidswinst, namelijk 24 tot 37 duizend euro per QALY (een maat die staat voor een jaar in goede gezondheid). Maar dat is nog altijd ruim onder de acceptatiegrens die we in Nederland hebben afgesproken voor extra gezondheidsjaren. Bij diabetes ligt die grens namelijk op 50 duizend euro.

Wie beslist nu over vergoeding?

Een hybrid closed loop-systeem wordt niet voorgeschreven als hij niet wordt vergoed. Toch is er inmiddels overvloedig bewijs van de meerwaarde, in ieder geval voor toepassing van CGM als onderdeel van een hybrid closed loop-systeem. 

De minister kan besluiten om hybrid closed loop op te nemen in de basisverzekering. Het Zorginstituut moet daar dan eerst een standpunt over innemen, maar dat kost extra tijd. Los daarvan kunnen de verzekeraars ook gezamenlijk besluiten om hybrid closed loop te gaan vergoeden. Dan kan zo'n systeem al met ingang van volgend jaar worden gebruikt voor iedereen die dat nodig heeft. 

Foto: Sensorvergoeding